TIỂU SỬ

Họ và tên khai sinh: Văn Tiến Dũng

Họ và tên thường gọi: Lê Hoài (bí danh)

Năm sinh: 2 tháng 5 năm 1917

Ngày mấtngày 17 tháng 03 năm 2002

Quê quán: xã Cổ Nhuế, huyện Từ Liêm (nay là phường Xuân Đỉnh thành phố Hà Nội)

Dân tộc: Kinh                         Tôn giáo: Không

Ngày vào ĐCSVN: Tháng 11 năm 1937

Ủy viên Trung ương Đảng khóa: III (dự khuyết), IV, V

Đại biểu Quốc hội khóa: II, III, IV, V, VI, VII

TÓM TẮT QUÁ TRÌNH HOẠT ĐỘNG CÁCH MẠNG

CÁC CHIẾN DỊCH TRỰC TIẾP CHỈ ĐẠO

a. Bối cảnh

– Đầu năm 1971, nhằm tiếp tục triển khai chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh”, Mỹ và chính quyền Sài Gòn mở cuộc hành quân quy mô lớn mang tên Lam Sơn 719, đưa quân từ miền Nam Việt Nam tiến công sang khu vực Đường 9 – Nam Lào (Sê Pôn). Mục tiêu của cuộc hành quân này là cắt đứt tuyến vận tải chiến lược Trường Sơn – đường Hồ Chí Minh, phá hủy hệ thống hậu cần và làm suy giảm khả năng chi viện của miền Bắc đối với cách mạng miền Nam. Trước tình hình đó, Trung ương Đảng và Quân ủy Trung ương chủ trương tổ chức phản công mạnh trên chiến trường Đường 9 – Nam Lào để đánh bại cuộc tiến công của địch, bảo vệ tuyến vận tải chiến lược và giữ vững thế chủ động trên chiến trường. 

b. Đóng góp của Đại tướng Văn Tiến Dũng trong chiến dịch đường 9 – Nam Lào

– Tham gia chỉ đạo chiến lược trên toàn chiến trường Đường 9 – Nam Lào: Với cương vị Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, Đại tướng Văn Tiến Dũng tham gia cùng Trung ương Đảng, Quân ủy Trung ương và Bộ Tổng tư lệnh chỉ đạo chiến dịch, góp phần bảo đảm sự điều hành thống nhất, kịp thời đối với các lực lượng tác chiến trên chiến trường Đường 9 – Nam Lào. 

– Góp phần tổ chức lực lượng và xây dựng phương án phản công phù hợp: Trước cuộc hành quân Lam Sơn 719 của đối phương, Đại tướng Văn Tiến Dũng tham gia chỉ đạo bố trí lực lượng, phối hợp giữa các đơn vị chủ lực với các lực lượng tại chỗ, hình thành thế trận phản công có chiều sâu. Sự chỉ đạo đó góp phần phát huy khả năng tác chiến hiệp đồng, tạo điều kiện để quân ta chủ động đánh địch trên nhiều hướng. 

– Góp phần làm thất bại một bước quan trọng trong chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” của Mỹ: Thắng lợi của Chiến dịch Đường 9 – Nam Lào không chỉ làm thất bại cuộc hành quân Lam Sơn 719 mà còn chứng tỏ sự phá sản của nỗ lực cắt đứt tuyến chi viện chiến lược của cách mạng Việt Nam. Với cương vị Tổng Tham mưu trưởng, Đại tướng Văn Tiến Dũng đã có đóng góp quan trọng trong công tác chỉ đạo chiến lược, qua đó góp phần làm suy yếu chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” của Mỹ và tạo điều kiện thuận lợi cho cách mạng miền Nam tiếp tục phát triển.

a. Bối cảnh

– Đến năm 1972, cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn then chốt. Thực hiện chủ trương giành thắng lợi quyết định, Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương quyết định mở cuộc tiến công chiến lược quy mô lớn trên toàn miền Nam. Ban đầu dự kiến hướng chủ yếu là miền Đông Nam Bộ, nhưng sau khi phân tích kỹ lưỡng, Bộ Chính trị quyết định chọn Trị – Thiên làm hướng tiến công chiến lược chủ yếu sau đó mở rộng ra khắp chiến trường miền Nam. Đây là địa bàn có vị trí đặc biệt quan trọng trong hệ thống phòng ngự của địch ở miền Trung, đồng thời thuận lợi để ta tập trung lực lượng lớn và chỉ đạo tác chiến.

b. Đóng góp của Đại Tướng Văn Tiến Dũng trong chiến dịch Trị – Thiên (1972)

– Trực tiếp chỉ đạo hướng chiến lược tại chiến trường Trị – Thiên: Theo sự phân công của Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương, Đại tướng Văn Tiến Dũng vào chiến trường trực tiếp chỉ đạo Chiến dịch Trị – Thiên, góp phần bảo đảm sự lãnh đạo thống nhất và kịp thời trong quá trình tác chiến.

– Góp phần đề ra chủ trương tác chiến đúng đắn, phù hợp với thực tế chiến trường: Trên cơ sở phân tích tình hình, ông xác định phương châm “đánh điểm, diệt viện”, đồng thời kết hợp lực lượng chủ lực với lực lượng vũ trang địa phương. Cách đánh này phù hợp với đặc điểm chiến trường Trị – Thiên và góp phần nâng cao hiệu quả chiến đấu. 

– Góp phần vào kết quả chung của chiến dịch và cục diện chiến trường năm 1972:  Chiến dịch Trị – Thiên là một bộ phận quan trọng của Cuộc tiến công chiến lược năm 1972, góp phần làm thay đổi cục diện chiến tranh ở miền Nam. Với cương vị Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, Đại tướng Văn Tiến Dũng đã có đóng góp quan trọng trong việc chỉ đạo chiến trường. Thắng lợi của chiến dịch đã tạo thế thuận lợi cho cách mạng miền Nam, đồng thời gây sức ép lớn đối với Mỹ và chính quyền Sài Gòn trên bàn đàm phán, góp phần thúc đẩy việc ký kết Hiệp định Paris năm 1973 về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam. 

a. Bối cảnh

– Sau thắng lợi của Chiến dịch Tây Nguyên và Chiến dịch Huế – Đà Nẵng, cục diện chiến trường miền Nam chuyển biến hết sức nhanh chóng theo hướng có lợi cho cách mạng. Trước thời cơ chiến lược đã chín muồi, Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương quyết định mở chiến dịch tiến công cuối cùng vào Sài Gòn – Gia Định nhằm giải phóng hoàn toàn miền Nam, kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống Mỹ. Ngày 14/4/1975, chiến dịch chính thức được mang tên Chiến dịch Hồ Chí Minh, thể hiện quyết tâm hoàn thành sự nghiệp giải phóng miền Nam trong thời gian ngắn nhất. 

b. Đóng góp của Đại tướng Văn Tiến Dũng

– Với cương vị Tư lệnh chiến dịch do Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương phân công, Đại tướng Văn Tiến Dũng là người đứng đầu Bộ chỉ huy, chịu trách nhiệm tối cao trong việc tổ chức, điều hành và phối hợp hoạt động của năm cánh quân trên hướng tiến công vào Sài Gòn. Với vai trò Tư lệnh chiến dịch, Đại tướng Văn Tiến Dũng đã chỉ đạo các lực lượng thực hiện thành công cuộc tiến công thần tốc trong những ngày tháng 4 lịch sử.

– Thắng lợi của Chiến dịch Hồ Chí Minh dưới sự chỉ huy của ông không chỉ là mốc son chói lọi, kết thúc 30 năm chiến tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, mà còn khẳng định tầm vóc của một vị tướng tài ba – người học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh, người đã cống hiến trọn đời mình cho sự nghiệp cách mạng vẻ vang của Đảng và dân tộc.

EM CÓ BIẾT

“Đại tướng Văn Tiến Dũng là tác giả của nhiều hồi ký 

quân sự giá trị”

Đại thắng mùa xuân là cuốn sách do Đại tướng Văn Tiến Dũng biên soạn, được Nhà xuất bản Quân đội nhân dân xuất bản vào tháng 5/1976. Tác phẩm ghi lại những nét lớn của Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân 1975, đồng thời phản ánh sự lãnh đạo của Bộ Chính trị, Quân ủy Trung ương và nghệ thuật chỉ đạo chiến lược của quân đội ta. Với nhiều tư liệu xác thực từ chính người trong cuộc, cuốn sách có giá trị đặc biệt về cả lịch sử và quân sự.

Không chỉ tái hiện quá trình chuẩn bị và triển khai các chiến dịch lớn, nhất là Chiến dịch Tây Nguyên và Chiến dịch Hồ Chí Minh, tác phẩm còn cho thấy tầm nhìn chiến lược, bản lĩnh chỉ huy và sự gắn bó mật thiết giữa quân đội với nhân dân. Qua đó, Đại tướng Văn Tiến Dũng khẳng định thắng lợi mùa Xuân năm 1975 không chỉ là chiến công của quân đội mà còn là kết quả của sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc.

Tác phẩm: Đại Thắng Mùa Xuân

Tác giả: Đại tướng Văn Tiến Dũng

TƯ LIỆU HÌNH ẢNH

Đại tướng Văn Tiến Dũng. Ảnh tư liệu

 Đại tướng Văn Tiến Dũng (tháng 7-1954).

Ảnh: tư liệu/flickriver.com.

Đại tướng Nguyễn Chí Thanh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp, Đại tướng Văn Tiến Dũng (phải).

Ảnh tư liệu (Nguồn: Baotintuc.vn)

Đại tướng Văn Tiến Dũng thăm xưởng in Quân đội (năm 1983).

Ảnh: Tư liệu TTXVN

Đại tướng Văn Tiến Dũng thăm Binh đoàn Quyết thắng (1975).

Ảnh: Tư liệu TTXVN

Đồng chí Văn Tiến Dũng dự họp với Đảng ủy, Bộ tư lệnh Quân đoàn 2 ngày 4/11/1973.

(Ảnh tư liệu, nguồn: Cổng thông tin điện tử TP. HCM)

Tổng Tham mưu trưởng Văn Tiến Dũng tại khu vực Bộ Tổng Tham mưu (hiện nay là thềm Điện Kính Thiên).

Ảnh: Gia đình Đại tướng cung cấp

Cuối tháng 3/1975, đồng chí Lê Đức Thọ từ miền Bắc vào miền Nam cùng các đồng chí Phạm Hùng, Đại tướng Văn Tiến Dũng thay mặt Bộ Chính trị, trực tiếp chỉ đạo chiến dịch giải phóng Sài Gòn.

(Ảnh: TTXVN)

Đại tướng Văn Tiến Dũng nói chuyện với các đồng bào dân tộc Điện Biện 1984

Ảnh: TTXVN

TƯ LIỆU VIDEO

Câu Hỏi Củng Cố

Câu 1. Trong Chiến dịch Hồ Chí Minh, Đại tướng Văn Tiến Dũng được Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương phân công đảm nhiệm cương vị




Câu 2. Mục tiêu cao nhất của Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương khi quyết định mở chiến dịch tiến công cuối cùng vào Sài Gòn – Gia Định là




Câu 3. Chiến dịch nào sử dụng phương châm “đánh điểm, diệt viện” do Đại tướng Văn Tiến Dũng trực tiếp chỉ đạo chiến lược?




Câu 4. Cho đoạn tư liệu sau đây:


“Tháng 12 – 1953, Bộ Chính trị và Tổng Quân ủy quyết định điều thêm lực lượng và xúc tiến khẩn trương công tác chuẩn bị mở chiến dịch tấn công tiêu diệt tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ. Công tác hậu cần quân đội được kiện toàn, có tổ chức chặt chẽ thống nhất từ trên xuống, từ trung ương đến các đại đoàn, các liên khu, các đơn vị”.

(Viện Sử học, Nguyễn Văn Nhật (chủ biên), Lịch sử Việt Nam, tập 11, NXB Khoa học xã hội, Hà Nội, 2017, tr.394-395)

ĐÚNG SAI
a) Bài học về chuẩn bị hậu cần trong chiến dịch Điện Biên Phủ không còn phù hợp để vận dụng trong công tác xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam thời kì hòa bình.
b) Bộ Chính trị và Tổng Quân ủy quyết định mở chiến dịch Điện Biên Phủ để tiêu diệt quân Pháp.
c) Trong các cuộc kháng chiến chống ngoại xâm của dân tộc ta, nếu công tác chuẩn bị không được tổ chức chặt chẽ thì các chiến dịch vẫn giành thắng lợi nhờ ưu thế về tinh thần chiến đấu.
d) Điện Biên Phủ là chiến dịch quân sự mang tầm vóc chiến lược, là trận quyết chiến lớn nhất của quân dân Việt Nam trong kháng chiến chống Pháp (1945 – 1954).

Câu 5. Cho đoạn tư liệu sau:


“Năm tháng sẽ trôi qua, nhưng thắng lợi của nhân dân ta trong sự nghiệp kháng chiến chống Mỹ, cứu nước mãi mãi được ghi vào lịch sử dân tộc ta như một trong những trang chói lọi nhất, một biểu tượng sáng ngời về sự toàn thắng của chủ nghĩa anh hùng cách mạng và trí tuệ con người, và đi vào lịch sử thế giới như một chiến công vĩ đại của thế kỷ XX, một sự kiện có tầm quan trọng quốc tế to lớn và có tính thời đại sâu sắc.”

(Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đảng toàn tập, Tập 37, NXB Chính trị quốc gia, 2004, tr.475)

ĐÚNG SAI
a) Thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước là một trong những thắng lợi vĩ đại nhất trong lịch sử dân tộc Việt Nam.
b) Thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước đã mở ra kỷ nguyên mới: kỷ nguyên độc lập, thống nhất và đi lên chủ nghĩa xã hội.
c) Thắng lợi của nhân dân Việt Nam đã làm sụp đổ hoàn toàn chủ nghĩa thực dân mới trên toàn thế giới.
d) Dựa vào đoạn tư liệu, thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ chủ yếu mang ý nghĩa to lớn đối với dân tộc Việt Nam nhưng chưa có tác động đáng kể đến lịch sử thế giới.